سالروز شکسته شدن حصر آبادام گرامی باد!
پنجم مهر ماه سال 1360 نقطه عطفی در تاریخ ۸ سال دفاع مقدس به شمار می آید. در این روز؛ اولین عملیات گسترده ایران در مقابل ارتش متجاوز عراق با موفقیت کامل صورت گرفت و شهر آبادان پس از یک سال از محاصره دشمن بعثی خارج شد.پژوهش خبری صدا و سیما: از آن جا که نظام مقدس جمهوری اسلامی ایران در تعارض مستقیم با قدرت­ های سلطه گر غرب قرار داشت، از همان ابتدا با مقابله جدی دشمنان مواجه شد که از این میان می توان به درگیری­های داخلی و شورش­های محلی اشاره کرد. تحمیل جنگی نابرابر بر انقلاب نوپای ایران اسلامی با حمایت همه جانبه استکبار جهانی، توسط رژیم بعث عراق آغاز شد. جنگی که تنها محدود به خطوط مقدم جبهه ها نبود، بلکه تمام سرزمین ما اعم از شهرها و روستاها را در گیر خود کرد.
از سوی دیگر آمریکا که در جریان پناهندگی شاه به آن کشور، سفارتش در تهران به تصرف دانشجویان پیرو خط امام در آمده بود؛ دیگر تاب چنین تحقیری را نیاورده و با حمله نظامی به طبس تلاش کرد این حقارت را جبران نمایدکه به صورتی مفتضحانه­ شکست خورد. از این رو امریکا در یک بررسی منطقه ­ای جهت مهار گسترش انقلاب اسلامی و جبران شکست های پی در پی خویش؛ عملیات نظامی علیه ایران توسط رژیم بعثی عراق را طراحی و اجرا کرد.
مرزهای غربی کشور به دلیل همسایگی با عراق؛ در تیرس دشمن بعثی به عنوان همسایه غربی جمهوری اسلامی ایران؛ قرار گرفت. در اوایل شروع جنگ و پس از سقوط خرمشهر؛ عراق تلاش کرد تا از طریق شرق رودکارون و شمال رودخانه بهمنشیر، شهر آبادان را اشغال کند. حصر آبادان از هشتم آبان سال 1359 تا 5 مهر ماه سال 1360 به طول انجامید که این امر از اهمیت ویژه‌ای در استراتژی نظامی دو طرف برخوردار بود.
هنگامی که آبادان در محاصره دشمن قرار گرفت؛ حضرت امام خمینی (ره) خطاب به نیروهای مسلح فرمودند که «حصر آبادان باید شکسته شود» فرمان امام (ره) مبنی بر آزاد سازی آبادان علاوه بر جنبه نظامی، جنبه شرعی نیز پیدا کرد و نیروهای مسلح تمام توان و قوای خود را در این راه صرف کردند. در واقع در پی دستور بنیانگذار جمهوری اسلامی ایران؛ یکی از 4 عملیات بزرگ و برجسته تاریخ دفاع مقدس رقم خورد که از آن به عنوان یک نقطه عطف در انتقال راهبرد جنگ یاد می‌شود. در واقع شکست حصر آبادان حماسه دلیر مردانی است که رفتند تا همیشه یادشان در قلب‌ها باقی بماند.
◙ موقعیت تاریخی و جغرافیایی شهر آبادان
آبادان در جنوب غربی استان خوزستان واقع شده است. این جزیره به واسطه وجود اروندرود در غرب، رودخانه بهمنشیر در شمال و شرق و نیز خلیج فارس در جنوب آن بوجود آمده است. به لحاظ موقعیت ارتباطی این شهر از جانب شمال به شهرستان‌های شادگان و خرمشهر از شرق به بندر ماهشهر و رودخانه بهمنشیر، از جنوب به خلیج فارس و از غرب به مرز ایران و عراق و اروند محدود می­شود. اروندکنار، بهمنشیر و کارون مهم‌ترین رودهای منطقه محسوب می‌شوند. آبادان به شکل جزیره‌ای در کنار خلیج فارس قرار گرفته و دارای آب و هوایی گرم و مرطوب است.به لحاظ تقسیمات کشوری و جمعیت این شهرستان از دو بخش (مرکزی و اروندکنار) و 3 شهر آبادان- اروندکنار و چوئبده به همراه 6 دهستان و 81 آبادی تشکیل شده است. بر اساس سرشماری سال 1390تعداد خانوارهای شهرستان آبادان 69973 نفر است که ساکن در نقاط شهری و روستایی است. به لحاظ سابقه تاریخی این شهر بندری در قدیم "عبادان" و مدتی نیز (جزیره الخضر) نامیده می شد. اما شکل کهن این نام (اُپاتان) است. اُپاتان از سه کلمه اُ- پات- ان تشکیل شده است. (اُ) به معنی آب و (پات) از ریشه پائیدن و (ان) پسوند نسبت است. بنابراین اُپاتان به معنی جایی است که در محل ورود آب دریا افرادی پاسبانی می­ کنند و آنرا می پایند. نام ایرانی(آبادان) مسلماً از کلمه (آباد) گرفته شده است. زیرا پس از احداث پالایشگاه در آن آبادان نامیده شد.
◙ اهمیت استراتژیکی آبادان برای دشمن و چگونگی محاصره این شهر
اهمیت استراتژیکی آبادان برای عراق، جدای از توجیهات ژئوپلتیکی و ژئواکونومیکی، زمینه‌ای از دلایل ایدئولوژیکی و قومیتی نیز داشت به طوری که پیش از آغاز جنگ، عراق، آبادان را عبادان نامیده بود؛ این مسئله نشان از اهمیت راهبردی آبادان برای عراقی‌ها داشت.عراق که با هدف بلندپروازانه سقوط انقلاب اسلامی در 48 ساعت، نبرد نابرابری را آغاز کرده بود، بعد از توقف و به گل نشستن ماشین جنگی‌اش در خاک ایران به حداقل خواسته‌اش از جنگ نیز راضی بود. این حداقل خواسته عراق از جنگ تحمیلی، تصرف آبادان بود. صدام حسین؛ رئیس دولت عراق امیدوار بود از این رهرو بتواند قرارداد 1975 الجزایر را ملغی اعلام کرده و اروندرود را ضمیمه خاک عراق کند. تحقق این امر پیش از هر چیز مستلزم اشغال و تصرف آبادان بود. از این رو می­توان گفت که اهمیت آبادان در اندیشه تهاجمی عراقی‌ها بیشتر از خرمشهر بود.
 پس از گذشت روزهای آغازین جنگ حدود 13 کیلومتر از کنار رود کارون و همین مقدار از کارون تا جنوب جاده ماهشهر به آبادان در اشغال نیروهای عراقی بود به گونه‌ای که دو جاده مهم اهواز به آبادان و ماهشهر به آبادان نیز در تصرف عراق قرار گرفته بود. استقرار پدافند و استحکامات زیاد به همراه حضور سه تیپ از لشگرهای زرهی 3 و 111 و چهار گردان پیاده و پنج گردان توپخانه نشان از اهمیت استراتژیکی این منطقه برای عراق داشت.
◙ هشدار امام خمینی(ره) مبنی بر اهمیت و لزوم شکست حصر آبادان
امام خمینی (ره) با درک اهمیت استراتژیک شکسته شدن حصر آبادان بارها بر ضرورت این مهم تأکید داشتند. به گونه‌ای که در 14 آبان 1359 و تنها 25 روز پس از عبور نیروهای عراقی از رودخانه کارون، و همچنین ناتوانی بنی‌صدر برای عقب ‌راندن دشمن از مواضع اشغالی، دستور شکستن محاصره آبادان را خطاب به نیرو های نظامی و انتظامی صادر فرمودند و پس از آن نیز مکرر به ضرورت این امر تأکید ورزیدند. با این وجود خارج ساختن این شهر از محاصره؛ نزدیک به یک سال به طول انجامید. اینکه چرا امام تأکید ویژه‌ای برای شکسته شدن حصر آبادان داشتند و چرا با وجود تأکید موکد امام خارج شدن حصر آبادان از محاصره دشمن طولانی گردید، از جمله مباحثی است که کمتر بدان پرداخته شده است.
به نظر می رسد برای درک اهمیت تأکیدات امام خمینی مبنی بر شکسته شدن هر چه سریع‌تر حصر آبادان می­توان گفت حکومت عراق از آغازین روزهای پس از پیروزی انقلاب اسلامی به انحای مختلف سعی در ایجاد بحران در خوزستان را داشت. از این رو در ابتدا غائله «خلق عرب» را سازماندهی کرد اما پس از آنکه از این حربه ناامید شد؛ سراغ راه‌های دیگری رفت که از جمله آنها می‏توان به انفجارات مکرر در اقصی نقاط خوزستان که توسط عوامل عراقی یا عناصر وابسته به حکومت بعث عراق انجام می‌شد اشاره کرد.
بنیانگذار جمهوری اسلامی ایران در باره شکست حصر آبادان فرمودند: « من منتظرم که این حصر آبادان از بین برود. و[هشدار] می‌دهم به پاسداران، قوای انتظامی و فرماندهان قوای انتظامی که باید این حصر شکسته بشود؛ مسامحه نشود در آن، حتماً باید شکسته بشود. فکر این نباشند که ما اگر اینها هم آمدند، بیرونشان می‌کنیم. اگر اینها آمدند، خسارات بر ما وارد می‌کنند. نگذارند اینها بیایند در آبادان وارد بشوند. از خرمشهر اینها را بیرون بکنند. حال تهاجمی بگیرند.»
◙ اظهارات رهبر معظم انقلاب در باره شکست حصر آبادان
حضرت آیت‌الله خامنه‌ای با یادآوری فرمان امام خمینی رحمه‌الله برای شکست حصر آبادان و طراحی و برنامه ریزی عملیات ثامن الائمه در مهر ماه سال ۱۳۶۰، در منطقه مارِد در شرق کارون، خاطرنشان کردند: «پیروزی رزمندگان اسلام در این عملیات سرآغاز سلسله عملیات بعدی طریق القدس، فتح المبین و الی بیت المقدس شد که می توانست در همان سال‌ها به جنگ تحمیلی پایان دهد.
جبهه دشمنان نظام اسلامی یعنی همین دولت‌های اروپایی و دولت آمریکا با دادن امکانات و تجهیزات جدید و پیشرفته به رژیم بعثی صدام، او را به ادامه جنگ تشویق می‌کردند و همین مسئله باعث شد، جنگ تحمیلی، ۸ سال بطول انجامد.»
بعد از آنکه در همین عملیاتی که در این منطقه اتفاق افتاد - منطقه‌ی دارخوین؛ اینجا منطقة درگیری بسیار تعیین‌کنندة عملیات ثامن‌الائمه بود - که سپاه پاسداران و ارتش جمهوری اسلامی ایران با همکاری یکدیگر، برای دستور امام برنامه‌ریزی کردند، طراحی کردند، در همین منطقه توانستند دشمن را عقب بنشانند و آن روحیه‌ای را که دشمن به‌خاطر پشتیبانی‌های فرنگی‌ها و خارجی‌ها و اروپایی‌ها به‌دست آورد، در هم بکوبند و بشکنند و محاصرة آبادان را از بین ببرند؛ بعد از این عملیات، عملیات طریق‌القدس؛ بعد از این عملیات، عملیات فتح‌المبین؛ بعد عملیات الیبیت‌المقدس؛ این عملیات‌های پشت سر هم که رزمندگان عزیز ما، جوانان فداکار ما در قالب ارتش، در قالب سپاه، در قالب بسیج و نیروهای مردمی، در قالب مجموعه‌های عشایری، حتی در قالب شهربانی و ژاندارمری و کمیته‌های آن روز، می­آمدند در این میدان جنگ و این فداکاری‌ها را انجام می‌دادند؛ این عملیات می ­توانست جنگ را به خاتمه برساند و پایان بدهد؛ اما جبهة دشمن نظام اسلامی - یعنی همین اروپایی‌ها و دولت‌های اروپایی و دولت آمریکا - نمیگذاشتند؛ طرف مقابل را تشویق می‌کردند، امکانات جدیدی به او می‌دادند، او را به برنده شدن در این جنگ امیدوار می­ کردند.
   
◙ اهمیت استراتژیک شکسته شدن حصر آبادان و موانع پیش روی آن
واقعیت این است که برای درک اهمیت استراتژیک حصر آبادان باید ورای تحلیل ­های موجود بررسی کرد. هر چند نمی ­توان این حقیقت را نادیده انگاشت که بالاخره آبادان و مناطقی که در محاصره این شهر تحت اشغال دشمن بودند جزء خاک ایران محسوب می شدند و از این رهگذر شکسته شدن حصر آبادان ضرورت پیدا می­کرد، اما ضمن پذیرش این موضوع باید اذعان داشت که دلیل اصرار و تاکید امام نمی تواند منحصر به این مورد باشد. چراکه در این برهه قسمت‏های قابل توجهی از خوزستان در اشغال دشمن بود و حتی خرمشهر در تمام طول مدت حصر آبادان ـ و البته مدتی بعد از آن ـ در تصرف عراق قرار داشت. آن چه مسلم است شواهد موجود بیانگر این واقعیت است که برای عراق؛ آبادان کلید فتح خوزستان بود.
با توجه به آنچه گفته شد، حکام عراق برای تحقق خواسته‌هایشان دو طرح مشخص داشتند: که اولین آن تکمیل محاصره آبادان، اشغال این شهر و نهایتاً تصرف اهواز بود. عراقی‌ها برای این منظور، حتی ماکت منطقه عملیاتی آبادان را ایجاد کرده بودند و یک یگان رزمی را در حوالی بغداد آموزش می‌دادند.علاوه بر این، عراقی‌ها امیدوار بودند، با ادامه استقرار نیروهای خود در شرق رودخانه کارون و محاصره آبادان از آن به عنوان یک اهرم سیاسی ـ نظامی برای فشار بر ایران جهت پایان بخشیدن به جنگ بهره برداری کنند.ـ اما سوالی در اینجا مطرح می شود این است که چرا با وجود تاکیدات مکرر امام خمینی (ره) مبنی بر شکسته شدن حصر آبادان؛ شکست این حصر نزدیک به یک سال به طول انجامید؟
دوران هفده ماهه ریاست جمهوری ابوالحسن بنى‌صدر یکی از پر حادثه‌ترین دوران­ های انقلاب است. بنی صدر در عرصه نظامی در مقام فرماندهی کل قوا، معتقد به جنگیدن به شیوه اشکانیان بود. یعنی نیروی دشمن به درون مرز کشیده شده، سپس محاصره و نابود شوند. این سیاست نظامی، باعث اشغال نقاط وسیعی از اراضی ایران اسلامی توسط ارتش متجاوز بعث شد و بر اثر عدم ارسال مهمات و نیرو به خط مقدم، رزمندگان اسلام علی رغم جان‌فشانی‌ها و حماسه‌آفرینی‌های مثال زدنی، مجبور به عقب‌نشینی شدند.مشکل آفرینی‌های بنی صدر آن قدر برای رزمندگان و فرماندهان ایرانی عذاب آور شده بود که پس از برکناری وی از فرماندهی کل قوا، به پیشنهاد و استقبال همه فرماندهان جنگ قرار شد عملیاتی که در جبهه دارخوین در حال انجام بود، با نام فرماندهی کل قوا؛ خمینی روح خدا نام‌گذاری شود.از دیدگاه رزمندگان، بنی‌صدر یک خائن بوده و با برنامه‌ریزی دقیق در جریان انقلاب نفوذ کرده بود و درصورتی‌که هدایت‌های امام خمینی (ره) و نظارت دقیق و رهبری عالی ایشان نبود شاید امروز از انقلاب و ایران مقتدر و جمهوری اسلامی خبری نبود.
در بررسی علت عملی نشدن تأکیدات امام در شکست حصر آبادان باید به عملکرد بنی صدر در مدیریت جنگ در این برهه توجه کرد. بنی صدر پس از انتخاب به عنوان ریاست جمهوری در جایگاه جانشین فرمانده کل قوا از نظر اجرایی فرماندهی تمام نیروهای نظامی را در اختیار گرفته بود. بنابراین قصور در جامه عمل پوشاندن به خواسته‌های امام مشخصاً متوجه بنی صدر بود.پس از محرز شدن قصور بنی صدر در جریان محاصره آبادان، حضرت امام خمینی(ره)، در بیستم خردادسال 1360و پس از مشورت با مسئولان متعهد کشور، طی حکم کوتاهی، ابوالحسن بنی صدر را از فرماندهی کل قوا که به نیابت از ولی فقیه در اختیار داشت، عزل کردند. در پی اقدام هوشیارانه امام، مجلس شورای اسلامی نیز، طرح عدم کفایت سیاسی بنی صدر را با اکثریت آرا در 31 خرداد سال1360به تصویب رساند.
 توجه به تحلیل‌های مسئولین وقت و مطلعین از وضعیت سیاسی نظامی کشور به خوبی نشانگر کوتاهی رئیس جمهور وقت در جریان شکست حصر آبادان است. در این رابطه آیت‌اللّـه خامنه‌ای، در مصاحبه­ای که یک روز پس از آزاد‌سازی خرمشهر انجام شد به تبیین دلایل عدم موفقیت نیروهای ایرانی در بیرون راندن دشمن از کشور اشاره کرده و گفتند: «در روز سوم خرداد (یعنی دیروز) خرمشهر از دست رفته و غصب‌ شده ما برگشت و به اعتقاد من یک سال دیر برگشت، چون می‌توانست خرمشهر در سال گذشته یعنی یک سال پیش آزاد شود، اما چرا نشد؟ علتش همین عدم محاسبه و محاسبه ‌های غلط بود و اما آنچه که امسال را با سال گذشته فرق می‌گذارد، چیست؟ ما امکانات و انگیزه‌ بیشتری از سال گذشته نداریم، یعنی امام همان امام و امت همان امت است و همان حرف‌ها و همان توصیه‌‌ها و همان انگیزه‌‌ها هنوز هم هست، منتها تفاوت در این است که سال گذشته در این وقت، سپاه پاسداران جدی گرفته نمی‌شد و وجود سپاه در صحنه رزم فرض نمی‌شد و البته سال گذشته، مسئول، کسانی بودند که امروز خوشبختانه یا در مملکت وجود ندارند و یا خط فکریشان در این مملکت حاکم نیست، لذا، امسال ما در کنار ارتش دلاور و مؤمن و فداکارمان یک نیروی عظیم کارآمد از جان گذشته و فداکاری داریم که عبارت است از سپاه و بسیج، در صورتی که پارسال ما این‌ها را نداشتیم. البته نه به این معنا که پارسال ما سپاه و بسیج نداشتیم، بلکه سپاه و بسیج داشتیم، اما آنچه نداشتیم، اجازه ورود این‌ها به میدان جنگ به‌طور شایسته بود ...»
  هر چند آیت‌الله خامنه‌ای نامی از بنی صدر به میان نیاورده و مشخصاً به موضوع خرمشهر اشاره کرده است اما با تأمل در این گفته‌ها به خوبی مشخص می‌شود که فرماندهی بنی‌صدر مورد نقد قرار گرفته و این موضوع قابل تسری به کلیه ابعاد جنگ از جمله تعلل در شکستن حصر آبادان است. به هر تقدیر در 5 مهر ماه سال 1360 با انجام عملیات ثامن الائمه ضمن اینکه آبادان از محاصره خارج شد راه بیرون راندن دشمن از دیگر مناطق اشغالی نیز گشوده شد و پس از آن با انجام سه عملیات دیگر (طریق القدس، فتح المبین و بیت المقدس) دشمن غاصب از کشور بیرون رانده شد.
◙ طرح عملیات ثامن‌الائمه با هدف شکست حصر آبادان
طرح ریزی عملیات شکست حصر آبادان بعد از چندین جلسه بین فرماندهان ارتش، سپاه و اعضای شورای عالی دفاع سرانجام در 15شهریور سال 1360تکمیل و به واحدها و قرارگا ه‌ها ابلاغ شد. این عملیات با فرماندهی مشترک ارتش و سپاه، از چهار محور به اجراء درآمد که دارخوین و فیاضه محورهای اصلی عملیات بودند. عملیات ثامن الائمه(ع) به عنوان یکی از چهار عملیات بزرگ و برجسته در چارچوب سلسله تلاش‌های عملیاتی در ساعت 1 بامداد روز پنجم مهر 1360 آغاز شد. نیروهای ایران در ساعات نخست عملیات، با تهاجم به مواضع دشمن و در هم شکستن مقاومت نیروهای آنان، خاکریزهای اول دشمن را تصرف کردند. مقاومت اولیه نیروهای عراقی دربرخی از محورها و به ویژه تداوم آن در منطقه پل حفار، نشان دهنده هوشیاری نسبی دشمن بود. بنا برگزارش اسیران عراقی، اسارت یکی از نیروهای خودی در منطقه عملیاتی تیپ 8 مکانیزه در محور دارخوین سبب هوشیاری دشمن شده بود، ولی شناخت نادرست فرماندهان نظامی عراق نسبت به توان نیروهای خودی که بر مبنای برآوردهای عملیات‌های ناکام پیشین ایجاد شده بود، باعث گردید تا در برابر حمله نیروهای خودی واکنش مناسبی نشان ندهند. با روشن شدن هوا و ادامه پیشروی نیروهای خودی از محور شمالی به سمت پل مارد و تهدید عقبه نیروهای دشمن، نخستین ضربه شکننده بر نیروهای عراقی وارد آمد. گستردگی محورهای تهاجم و عقب ماندگی دشمن سبب شد تا نیروهای خودی با به دست گرفتن ابتکار عمل و ادامه پیشروی در محورهای مختلف، دشمن را تحت فشار قراردهند.
دشمن قصد داشت که باتقویت منطقه، ابتدا منطقه سرپل را حفظ کند و پس از آن، با نصب پل بر روی رودخانه کارون، نیروهای محاصره شده را نجات دهد و در ادامه، با استقرار در منطقه غرب رودخانه کارون، از پیشروی نیروهای خودی جلوگیری کند. بر همین اساس، دشمن در اولین اقدام با وارد کردن تیپ 10 زرهی گارد جمهوری خود، سعی کرد پل حفار را حفظ کرده و با استقرار تیپ 16 زرهی از لشکر 6 زرهی درغرب رودخانه کارون، از پیشروی نیروهای خودی جلوگیری کند. تهاجم رزمندگان به نیروهای تیپ 10 باعث شد تا این نیروها در همان لحظات اولیه حضور در منطقه سرپل، محاصره شده و عقب نشینی کنند، در صورتی که اگر در حمله به تیپ10 تأخیر صورت می­گرفت، بی­گمان نیروهای تیپ 10 دشمن پس از حضور در منطقه، دست به ضد حمله می­زدند.
ایثار و از خودگذشتگی رزمندگان میهن اسلامی با وجود گرمای شدید، مقاومت سرسختانه دشمن را در هم شکست و بعد از 42 ساعت تلاش مداوم لشکر 77 خراسان و رزمندگان سپاه و نیروهای مردمی، عملیات با موقیت کامل به پایان رسید و نیروهای دشمن در منطقه عملیاتی خسارات سنگینی را متحمل شدند و جزیره آبادان از محاصره آنان خارج شد.
◙ نتایج عملیات ثامن الائمه
1ـ ساحل شرقی رودخانه کارون تصرف و تأمین گردید.
2ـ آبادان از محاصره یک ساله خارج شد.
3ـ بیش از 150 کیلومتر مربع از اراضی اشغال شده، آزاد گردید.
4ـ بیش از سه هزار نفر از نیروهای دشمن کشته و زخمی شدند و 1656 نفر نیز به اسارت در آمدند.
5ـ تعداد 90 دستگاه تانک و نفربر، 100 دستگاه انواع خودرو دشمن منهدم گردید و سه فروند هواپیما و یک فروند بالگرد عراق نیز سرنگون شد.همچنین 100 دستگاه تانک،60 دستگاه نفربر،3 دستگاه لودر و 150 دستگاه خودرو و تعدادی عراده توپ به غنیمت گرفته شد.
◙ متن پیام امام خمینی پس از آزاد سازی و شکست حصر آبادان
به دنبال فرمان امام خمینی(ره) طرح‌های مشترک سپاه و ارتش برای شکست حصر آبادان شکل گرفت و در ساعت یک بامداد روز پنجم مهر سال1360 رزمندگان اسلام عملیاتی را با رمز « نصر من‌الله و فتح قریب » آغاز کردند که پس از دو روز به بار نشست و فرمان امام خمینی(س) مبنی بر ضرورت شکست حصر آبادن با موفقیت اجرا شد.
در پی عملیات موفقیت آمیز نیروهای ایرانی و شکسته شدن حصر آبادان امام خمینی(ره) در پیامی خطاب به فرماندهان ارتش و سپاه، شکستن حصر آبادان را به آنها تبریک گفته و از ایشان تشکر کردند. متن پیام بنیانگذار جمهوری اسلامی به شرح ذیل است:
بسم اللَّه الرحمن الرحیم‏
تیمسار سرتیپ فلاحى، تیمسار سرتیپ ظهیرنژاد، و جناب آقاى محسن رضایى؛ ایّدهم اللَّه تعـالى‏
تلگراف شما در خصوص فتح بزرگ که خداوند تعالى نصیب ارتش، نیروى هوایى و هوانیروز، سپاه پاسداران، بسیج، ژاندارمرى، فداییان اسلام، و سایر نیروهاى مردمى فرموده و محاصره آبادان به طور کامل شکسته شده است واصل گردید. اینجانب این پیروزى بزرگ را به فرماندهان تمامى نیروهاى مسلح و به سربازان ارجمند و سپاهیان نیرومند تبریک مى‏گویم. و امید است این سرافرازیها را که براى اسلام و میهن فراهم مى‏کنند منظور نظر مبارک ولىّ اللَّه الاعظم، بقیة اللَّه- ارواحنا له الفداء- باشد. و آخرین‏ پیروزمندى را که بیرون راندن نیروهاى متجاوز کافر از سرزمینهاى میهنمان است، ملت شریف بزودى مشاهده کند. این جانب به اسم ملت بزرگ ایران از رزمندگان دلیر ارتش و سپاه و دیگر قواى مسلح- ایّدهم اللَّه تعالى- تقدیر و تشکر مى‏کنم. از خداوند متعال توفیق، نصرت و عظمت اسلام و مسلمین و بخصوص نیروهاى مسلح اسلامى را خواستار است. و السلام علیکم.  روح اللَّه الموسوی الخمینى‏
سخن آخر:
پنجم مهر ماه سال 1360 نقطه عطفی درتاریخ ۸ سال دفاع مقدس به شمار می آید. در این روز؛ اولین عملیات گسترده ایران در مقابل ارتش متجاوز عراق با موفقیت کامل صورت گرفت و شهر آبادان پس از یک سال از محاصره دشمن بعثی خارج شد. این پیروزی آن چنان شکوهمند بود که از نگاه کارشناسان نظامی غرب دور نماند و اظهار نظر و شگفتی آنها را برانگیخت. به گونه ای که آنتونی کردزمن از سرشناس ترین کارشناسان نظامی غرب در مورد شکست حصر آبادان می­ نویسد: « هنوز معلوم نیست که ایرانیان در این جنگ چگونه به این پیروزی دست یافتند» در واقع پیروزی ایران در جبهه آبادان این حقیقت را آشکار کرد که برتری در قدرت زرهی و هوایی می‌تواند بی‌معنا باشد. علاوه بر این، پیروزی در آبادان؛ هشداری برای غرب بود. حتی اگر نیروهای غربی که کارآمدتر از نیروهای عراقی در استفاده از قدرت هوایی و سلاح‌های سنگین بودند، در مقابله با نیروهای ایران باز هم با مشکلی که عراق گریبانگیر آن بود، مواجه می‌شدند.
اظهارنظرهایی از این نوع به خوبی نشان­دهنده عظمت؛ دلاوری و پایمردی رزمندگان اسلام در عملیات ثامن ­الائمه(ع) و شکست حصر آبادان است.
مهم‌ترین نتیجه برجسته عملیات ثامن الائمه ‌» درهم شکستن استراتژی دشمن در نقطه اصلی آن» بود. بدین معنا که دشمن پس از ناکامی اولیه درآغاز جنگ با هدف برخورداری از برگ برنده برای مذاکرات صلح، تلاش اصلی خود را روی اشغال خرمشهر و آبادان متمرکز کرد. تداوم مقاومت در خرمشهر به حفظ آبادان منجر شد. در عین حال دشمن در فرصت ­های متعدد درصدد اشغال آبادان برآمد ولی موفق به این کار نشد. بنابراین در منطقه ­ای که دشمن بر اساس استراتژی خود برای اشغال آبادان تلاش می­ کرد، شکستن محاصره آبادان به معنای عقیم گذاشتن برنامه‌های دشمن بود.
نتیجه دوم نیز « کسب اعتماد به نفس برای برداشتن گام­های بلندتر» بود. در واقع پیروزی در عملیات ثامن الائمه نیروهای دلاور کشورمان را برای ادامه جنگ و تداوم دفاع از مرز و بوم مطمئن کرد و وضعیت روانی مناسبی در جامعه بوجود آمد و امید و اعتماد برای کسب پیروزی را به ارمغان آورد. در نتیجه، زمینه لازم را برای طرح‌ریزی« استراتژی آزادسازی مناطق اشغالی» از تصرف عراق بر اساس ساختار و ترکیب جدید نیروها و استراتژی و تاکتیک­های جدید فراهم کرد. پیروزی رزمندگان اسلام در عملیات ثامن الائمه در کنار گذر از مرحله بحران در سال اول جنگ در کشور و افزایش ثبات سیاسی موجب شد که از یک سو توان رزمی نیروهای رزمنده افزایش قابل توجهی یابد و از سوی دیگر اقدامات جدی و اساسی برای طرح ریزی یک سلسله عملیات ( مانند طریق القدس، فتح المبین و بیت المقدس) با هدف آزادسازی کلیه مناطق اشغالی کشورمان از دست نیروهای بعثی آغاز شود که البته کاملا نتیجه بخش بود و سرانجام نیروهای دلاور کشورمان توانستند در روز سوم خرداد سال 1361 شهر خرمشهر را از دست اشغالگران بعثی آزاد کنند.
منبع: سایت سیمای  مستند
 
گردآوری از ایرجی
 

   1398/7/3 12:38     
  
تعداد بازدید :  61

انتقادات و پیشنهادات:
ارسال
انتقادات و پیشنهادات: