بمناسبت هشتم ربیع‌الاول، سالروز شهادت یازدهمین امام شیعیان ، امام حسن عسگری (ع)

       امام حسن عسگری علیه‌السلام ،ابو محمدحسن بن علی بن محمد بن علی بن موسی بن جعفر بن محمد بن علی بن حسین بن علی بن ابوطالب، پیشوای یازدهم شیعیان است که در سال 232 هجری در مدینه چشم به جهان گشودند. کنیه‌شان ابا محمد که به خاطر جدشان به ابن الرضا هم معروف بودند. پدر گرامی‌شان حضرت امام علي النقي الهادی (ع)، امام دهم و مادر گرامی‌شان امّ ولد، حدیثه، سلیله که برخی از او به نام «سوسن» یادکرده‌اند،بانویی پارسا و شایسته بود .
ولادت امام حسن عسکری(ع) مصادف بازمانی است که متوکل، خلیفه عباسی، به امام هادی(ع) مظنون شده بود و قصد داشت او را به همراه خانواده‌اش از مدینه به سامرا منتقل کند تا از نزدیک او را زیر نظر داشته باشد. امام (ع) از دوران بیست‌ونه‌ساله زندگی ، 13 سال اول عمر شریف را در مدینه و 10 سال در سامرا بوده و 6 سال باقیمانده را نیز در سامراء به امامت گذرانیدند. عبیداله بن خاقان وزیر معتمد عباسی به دلیل هراسی که از ارتباط امام با مردم داشت ،تقریباً در تمام دوران امامت، امام عسگری ع را در سامرا در  حبس خانگی قرار داد . بهترین راه ارتباط با امام ع مکاتبه بود که نمونه‌های فراوانی در کتب شیعی می‌توان برای آن پیدا کرد. ازجمله، نامه آن امام به شیعیان قم و آوه، یا نامه‌های ایشان به مردم مدینه، و یا نامه مفصلی است که خطاب به اسحاق بن اسماعیل و شیعیان نیشابور نوشته بودند. ازجمله نمایندگانی که جهت ارتباط با شیعیان استفاده می‌نمودند عثمان بن سعید بود، عثمان بن سعید پس از شهادت امام عسکری(ع) و با ورود به عصر غیبت صغرا، نخستین نایب خاص امام زمان (ع) بوده است.
      علت شهادت آن حضرت را سمي می‌دانند که معتمد عباسي در غذا به آن حضرت نیز خورانيد ولی ظاهراً از کردار زشت خود پشيمان شد. به‌ناچار اطباي مسيحي و يهودي که در آن زمان کار طبابت را در بغداد و سامره به عهده داشتند، براي معالجه ایشان فرستاد، البته شاید از اين دلسوزی‌های ظاهري هدف ديگري نیز داشت، و آن خشنود ساختن مردم و غافل نگه‌داشتن آن‌ها از حقيقت ماجرا بود. پس از وفات امام (ع) در جمعه هشتم ربیع‌الاول سال 260 هجری، خلیفه عباسی چون شنیده بود که فرزند این امام همام بر عالم مسلط می‌گردد، تا دو سال محل حبس ایشان را تحت بازرسی قرار داده بود تا فرزند ایشان را بیابد و از میان بردارد. اهمیت دوران امامت ایشان زمانی آشکار می‌شود که به مسئله غیبت و اهمیت آن پی ببریم، چرا که حضرت باید در این مدت کوتاه مقدمات لازم برای انتقال شیعه از مرحله حضور به مرحله غیبت را فراهم می‌نمود. ابو بصیر خادم، گفت‌وگوی امام با رومیان، ترکان و صقالبه را به زبان خودشان شنیده و متعجب می‌شود، اما امام عسگری (ع)، آشنایی با تمام زبان‌ها را فضیلتی می‌داند که خداوند به او ارزانی داشته، تا این تفاوت میان او و سایر مردم، دلیل و نشانه‌ای برای شناخت حجت خدا شود. ازجمله معجزات امام، پیشگویی‌ها و خبرهایی است که از آینده به اصحاب خود می‌داد: مانند خبر کشته شدن معتز عباسی، بیست روز قبل از به هلاکت رسیدنش.
 
امام حسن عسکری(ع) در زمان امامت شریفشان ، با سه خلیفه عباسی هم‌عصر بود:
معتز عباسی (۲۵۲ـ ۲۵۵ق)، مهتدی (۲۵۵ـ۲۵۶ق) و معتمد (۲۵۶ـ ۲۷۹ق).
شیخ طوسی (ره) تعداد شاگردان امام عسکری (ع) را بیش از ۱۰۰ نفر شمرده‌اند. مشهورترین آن‌ها عبارت‌اند از:1) ابو عمرو عثمان بن سعید عَمری (نائب اول امام عصر عج) 2) احمد بن اسحاق قمی 3) ابراهیم بن مهزیار 4) ابو هاشم داود بن قاسم جعفری 5) محمد بن حسن صفار 6) محمد بن عثمان بن سعید عمروی (نائب دوم امام عصر عج) 7) عبدالله بن جعفر حمیری 8) احمد بن محمد بن مطهّر 9) ابوسهل اسماعیل بن علی 10) محمد بن صالح بن محمد همدانی.
از دانشمندان معاصر امام عسگری (ع) می‌توان به ابو یوسف یعقوب بن اسحاق کندی موسوم به ابوالحکما (258-181 قمری) ریاضیدان، منجم و فیلسوف عرب و نخستین حکیم اسلامی اشاره نمود  که مستقیماً به آثار حکمای یونانی دسترسی داشته و شخصاً به ترجمه پاره‌ای از آثار ارسطو و تفسیر و بیان آن‌ها پرداخته است.
امام عسگری (ع)  برادری داشتند به نام جعفر که به جعفر کذاب یا جعفر ثانی معروف شد. برادر دیگرشان حسین نام داشت که به همراه حسن و به یاد دو جدشان حسن و حسین که سبطین نامیده می‌شدند، سبطین نام گرفتند. اگرچه امام حسن عسگری علیه‌السلام شدیداً از طرف دستگاه خلافت عباسی تحت نظر و محدودیت شدید قرار داشت لکن آن حضرت از ترویج  اندیشه اسلامی و پاسخ گوئی به شبهات مخالفان و تربیت شاگردان لحظه‌ای فروگذار ننمودند.
در سال 255هجری، تنها فرزند آن حضرت،امام مهدی (عج ) چشم به جهان گشود.شیخ مفید ره در کتاب الارشاد می‌نویسد: «حسن بن علی عسکری (ع)، به‌جز صاحب‌الزمان، فرزند دیگری از خود به‌جای نگذاشت».امام حسن عسگری (ع) در سال 260 هجری قمری به شهادت رسید و پس‌ازاینکه فرزندشان، امام عصر (عج) که پنج سال داشت، بر وی نماز خواند،در خانه خود در سامراء در کنار مرقد پدر به خاک سپرده شد.

گردآوری از  مسعود ایرجی


منابع:
-          پایگاه اطلاع‌رسانی شیعیان
-          موسسه تحقیقاتی حضرت ولی‌عصر عج
-          شبکه ملی مدارس رشد
-          ویکی فقه
-          ویکی‌پدیا

   1396/9/4 11:06     
  
تعداد بازدید :  508

انتقادات و پیشنهادات:
ارسال
انتقادات و پیشنهادات: